• Ko'chmas mulk va ijara •
O'zbekistonda ko'chmas mulk: sotib olish, ro'yxatdan o'tkazish, nizolar, buzish
Kvartira oldi-sotdi va hadya shartnomasi, mulk huquqini ro'yxatdan o'tkazish, mulk nizolari va buzishda kompensatsiya.
Bo'lim savollari
- Ko'chmas mulkO'zbekistonda uy-joy buzilganda qanday kompensatsiya beriladiUy yoki kvartira yer uchastkasi davlat yoki jamoat ehtiyojlari uchun olib qo'yilishi munosabati bilan buzilsa, mulkdor o'z tanloviga ko'ra yo ijtimoiy normadan kam bo'lmagan boshqa teng qimmatli obod uy-joyni, yo uy, imoratlar, dov-daraxtlar va yer uchastkasiga bo'lgan huquqning bozor qiymatini to'liq hajmda oladi (UJKning 27-moddasi). Qonun boshqa variantlarni ham nazarda tutadi: vaqtincha uy-joy bilan qurilish uchun yer uchastkasi, yangi joyda teng qimmatli uy qurib berish yoki uyni ko'chirish. Zarar bozor qiymati bo'yicha oldindan va to'liq qoplanmaguncha uyni buzish taqiqlanadi, mulkdor rozi bo'lmasa, qaror nizo sud tomonidan hal qilinguncha ijro etilmaydi (FKning 206-moddasi).
- Ko'chmas mulkO'zbekistonda kvartira oldi-sotdi shartnomasi: qanday xato qilmaslik kerakKvartira oldi-sotdi shartnomasi taraflar imzolagan bitta yozma hujjat tarzida tuziladi, albatta notarial tasdiqlanadi va davlat ro'yxatidan o'tkaziladi. Busiz shartnoma haqiqiy emas (FKning 480, 488-moddalari, UJKning 14-moddasi). Sotib oluvchiga mulk huquqi pul yoki kalit topshirilgan paytdan emas, davlat ro'yxatidan o'tkazilgan paytdan o'tadi. Bitimgacha sotuvchining huquqlarini, xatlov va taqiq yo'qligini, er (xotin) va qonun talab qiladigan boshqa shaxslarning roziligini tekshiring.
- Ko'chmas mulkKvartira hadya shartnomasi: qanday rasmiylashtiriladi va bekor qilish mumkinmiKvartira yoki uyni hadya qilish shartnomasi albatta notarial tasdiqlanadi va davlat ro'yxatidan o'tkaziladi (FKning 504-moddasi, UJKning 14-moddasi); hadya oluvchining mulk huquqi ro'yxatdan o'tkazilgan paytdan vujudga keladi. Kvartirani yaqin qarindosh hadya qilsa, daromad solig'i to'lanmaydi; hadya qiluvchi yaqin qarindosh bo'lmasa, hadya qilingan ko'chmas mulkka soliq solinadi. Hadyani faqat sud orqali va faqat qonunda to'g'ridan-to'g'ri ko'rsatilgan asoslarda bekor qilish mumkin — masalan, hadya oluvchi hadya qiluvchi yoki uning yaqinlarining hayoti yoki sog'lig'iga qarshi ataylab jinoyat sodir etgan bo'lsa.
- Ko'chmas mulkO'zbekistonda kvartira va uyga mulk huquqini ro'yxatdan o'tkazishKvartira, uy va yerga mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlar, ularning vujudga kelishi, o'tishi va bekor bo'lishi davlat ro'yxatidan o'tkazilishi kerak (FKning 84-moddasi, UJKning 13-moddasi). Uy-joyni sotish yoki hadya qilish shartnomasi bo'yicha mulk huquqi ro'yxatdan o'tkazilgan paytdan, qurilgan uyga bo'lgan huquq ham uy ro'yxatdan o'tkazilgan paytdan vujudga keladi. Ro'yxatdan o'tkazishni ko'chmas mulkka huquqlarni ro'yxatdan o'tkazuvchi organ — Kadastr agentligi organlari amalga oshiradi; yer uchastkasiga huquqlar u joylashgan yerda 10 kun ichida ro'yxatga olinadi. Rad etish yoki cho'zish ustidan sudga shikoyat qilish mumkin.
- Ko'chmas mulkO'zbekistonda ko'chmas mulkka egalik huquqi bo'yicha nizoKo'chmas mulkka mulk huquqi sudda himoya qilinadi: huquqni tan olishni, mol-mulkni boshqa shaxsning qonunsiz egaligidan qaytarishni, foydalanishdagi to'siqlarni bartaraf etishni yoki bitimni haqiqiy emas deb topishni talab qilish mumkin (FKning 11-moddasi). Uy yoki kvartiraga bo'lgan huquq to'g'risidagi da'vo obyekt joylashgan yerdagi sudga beriladi (FPKning 35-moddasi). Umumiy da'vo muddati — huquq buzilganini bilgan kundan uch yil, egalikdan mahrum etish bilan bog'liq bo'lmagan buzilishlarni bartaraf etish talablariga esa da'vo muddati qo'llanilmaydi. Nizo davomida ko'chmas mulk sotib yuborilmasligi uchun sud da'voni ta'minlash choralarini ko'rishi mumkin.
Bu qonun sizning vaziyatingizga qanday taalluqli ekaniga ishonchingiz komil emasmi?
Vaziyatingizni Traffic Law AI'ga yozing: u uni O'zbekiston qonunlari bo'yicha tahlil qiladi, normalarni ko'rsatadi va keyingi qadamni aytadi.
AI yuristdan so'rash
Ilovani ochish
Traffic Law AI telefoningizda
O'sha AI yurist Traffic Law Chat ilovasida: yo'lda, YTHdan keyin yoki shartnoma imzolashdan oldin javob doim yoningizda.
App Store va Google Play'da ilova Traffic Law Chat deb nomlanadi.
