Qisqacha
Kamera qayd etgan qoidabuzarlik uchun avtomobil mulkdori yoki undan qonuniy fuqarolik-huquqiy asosda foydalangan shaxs javob beradi (MJtKning 17¹-moddasi). Agar mulkdorning shikoyatini ko'rib chiqishda qoidabuzarlik qayd etilgan paytda mashinaga kim egalik qilgani yoki mashina boshqa shaxslarning g'ayrihuquqiy harakatlari natijasida egalikdan chiqib ketgani aniqlansa, mulkdor javobgarlikdan ozod etiladi. Shikoyat qaror nusxasi olingan kundan boshlab 10 kun ichida yuqori turuvchi organga yoki jinoyat ishlari bo'yicha tuman sudiga beriladi. Shikoyat ko'rilayotganda jarimani to'lash shart emas, ammo tez to'lov uchun chegirma yo'qotiladi.
- Kim javob beradi
- Avtomobil mulkdori yoki qonuniy foydalanuvchisi
- Shikoyat muddati
- Qaror nusxasi olingandan keyin 10 kun
- Jazo muddati
- Huquqbuzarlik kunidan bir oydan kechiktirmay
- Davlat boji
- Undirilmaydi
Bu aynan sizga qanday taalluqli ekaniga ishonchingiz komil emasmi?
Qonunda nima deyilgan
Kameralar barcha qoidabuzarliklarni emas, faqat MJtKning 17¹-moddasida sanab o'tilganlarini qayd etadi: tezlikni oshirish (128³-modda), svetoforning taqiqlovchi ishorasida o'tish (128⁴-modda), qarama-qarshi yo'nalishga chiqish (128⁵-modda), to'xtash yoki to'xtab turish qoidalarini buzish (128⁶-modda), ajratilgan tasmada harakatlanish (128⁷-modda), quvib o'tish qoidalarini buzish (128⁹-modda), telefondan foydalanish (128¹-modda), xavfsizlik kamarini taqmaslik, yo'l belgilari talablarini buzish (128-modda) va boshqalar.
Javobgarlikka transport vositasining mulkdori yoki undan fuqarolik-huquqiy munosabatlar asosida belgilangan tartibda foydalangan shaxs tortiladi. Mashina yuridik shaxsga tegishli bo'lsa, uning transport vositasidan foydalanish uchun mas'ul xodimi yoki qonuniy foydalanuvchi javob beradi.
Agar shikoyatni ko'rib chiqish jarayonida qoidabuzarlik qayd etilgan paytda mashinaga egalik qilgan shaxs aniqlansa yoxud mashina boshqa shaxslarning g'ayrihuquqiy xatti-harakatlari natijasida mulkdorning egaligidan chiqib ketgani aniqlansa, mulkdor javobgarlikdan ozod etiladi (MJtK 17¹-moddasining beshinchi qismi). Rulda siz bo'lmagan bo'lsangiz, aynan shu norma asosiy vosita hisoblanadi.
Kamera qayd etgan qoidabuzarliklarda takroriylik hisobga olinmaydi. Istisno — qaror bekor qilinib, ish qayta ko'rib chiqishga yuborilgan hol: unda ish umumiy asoslarda, takroriylikni hisobga olgan holda ko'riladi (MJtK 321-moddasining uchinchi qismi).
Kamera jarimasi qanday rasmiylashtiriladi
- Bayonnoma tuzilmaydi (MJtKning 283-moddasi), qaror siz ishtirok etmagan holda elektron raqamli imzo bilan tasdiqlangan elektron hujjat shaklida chiqariladi (MJtKning 309¹-moddasi).
- Qarorning foto va video materiallar ilova qilingan qog'ozdagi nusxasi qaror chiqarilgan kundan boshlab uch kun ichida buyurtma xat orqali yuboriladi.
- Qarorda qoidabuzarlik sanasi va joyi, MJtK moddasi va qismi, qoidabuzarlik paytida davlat raqam belgisi bilan tushirilgan avtomobil tasviri, to'lash va shikoyat qilish tartibi ko'rsatilishi shart.
- Qoidabuzarlik haqidagi ma'lumot qayd etilgan paytdan boshlab 48 soat ichida vakolatli shaxsga yuborilmasa, ish tugatiladi (MJtKning 17¹-moddasi va 271-moddasining 13-bandi).
- Kamera qayd etgan qoidabuzarlik uchun jazo huquqbuzarlik sodir etilgan kundan boshlab bir oydan, shikoyat qilinganda esa bir yildan kechiktirmay qo'llanilishi mumkin (MJtKning 36-moddasi).
Transport vositasining mulkdori to'g'risida ma'lumot bo'lmasa ham ish tugatiladi (MJtK 271-moddasining 12-bandi). Mayoqchasi va sirenasi yoqilgan tezkor xizmat mashinasiga yo'l bergan haydovchi sodir etgan qoidabuzarlik esa oxirgi zarurat holatida sodir etilgan deb topiladi.
Shikoyat qilish tartibi
Shikoyat qaror nusxasi olingan kundan boshlab 10 kun ichida (MJtKning 316-moddasi) yuqori turuvchi organga (mansabdor shaxsga) yoki jinoyat ishlari bo'yicha tuman (shahar) sudiga beriladi — qarorni chiqargan organ orqali yoki bevosita sudga (MJtKning 315-moddasi). Davlat boji to'lanmaydi.
Muddatida berilgan shikoyat qaror ijrosini u ko'rib chiqilguncha to'xtatib turadi (MJtKning 318-moddasi). Biroq shikoyatdan keyin jarimaning 50 yoki 70 foizini chegirma bilan to'lab bo'lmaydi (MJtKning 332¹-moddasi).
Kameralar va jarima ballari
Kamera qayd etgan qoidabuzarliklar uchun jarima ballari avtomobil mulkdoriga yoki qonuniy foydalanuvchiga hisoblanadi. Vazirlar Mahkamasining 296-son qarori bilan tasdiqlangan nizom mulkdorga mashinani topshirishdan oldin boshqa haydovchining ma'lumotlarini shaxsiy elektron kabinetga kiritish imkonini beradi, haydovchi esa buni tasdiqlaydi. Bunday tasdiq bo'lmasa, ballar haydovchilik guvohnomasi bo'lgan taqdirda mulkdorga hisoblanadi.
Bu kimlarga tegishli
- Qoidabuzarlik qayd etilgan paytda mashinasini qarindoshi, do'sti yoki ijarachisi boshqargan mulkdorlar.
- Avtomobilni sotgandan keyin ham jarima olayotganlar.
- Mashinasi o'g'irlangan yoki raqami qalbakilashtirilgan egalar.
Traffic Law yuristi bahosi
Rasmiy qonun matnlari asosida Traffic Law tayyorlagan amaliy tahlil.
Qonun kamera qayd etgan qoidabuzarlik uchun mulkdor javob beradi, degan qoidadan kelib chiqadi, shuning uchun aksini isbotlash amalda uning zimmasida. «Rulda men emas edim» degan so'zning o'zi yetarli emas: organ mashinaga egalik qilgan aniq shaxsni yoki g'ayrihuquqiy chiqib ketish faktini aniqlashi kerak. Bu odamni qanchalik aniq ko'rsatsangiz va qancha ko'p hujjat ilova qilsangiz, imkoniyat shuncha yuqori.
Hujjatlar ishlaydi: sanasi ko'rsatilgan oldi-sotdi yoki ijara shartnomasi, haydovchining tan olgan yozma tushuntirishi, u ko'rsatilgan OSAGO polisi, ichki ishlar organlariga o'g'irlik haqidagi ariza, o'sha paytda o'zingiz boshqa joyda bo'lganingiz haqidagi dalillar. Suratdagi raqam boshqacha o'qilsa yoki boshqa model tasvirlangan bo'lsa, bu ham kuchli dalil.
Nizoning narxini unutmang: shikoyat chegirmadan mahrum qiladi, 10 kunlik muddat esa qisqa. Jarima kichik, dalil kam bo'lsa, ba'zan yarmini to'lash oqilonaroq. Lekin gap katta jarima, mahrum qilishga yaqinlashtiradigan ballar yoki sotilgan mashinaga kelayotgan bir qator jarimalar haqida bo'lsa, nizolashish kerak. Vaziyatingizga mos shikoyat tuzishda yurist yoki Traffic Law AI yordam beradi.
Nima qilish kerak: bosqichma-bosqich
Olingan sanani qayd eting
Buyurtma xat konvertini yoki bildirishnomani saqlang: shikoyat uchun 10 kun qaror nusxasi olingan kundan hisoblanadi.
Qarorni tekshiring
Suratdagi davlat raqami, mashina markasi va rangini, sana, vaqt va joyni solishtiring. Qaror huquqbuzarlik kunidan boshlab bir oylik muddatda chiqarilganini tekshiring.
Dalillarni to'plang
Oldi-sotdi yoki ijara shartnomasi, haqiqiy haydovchining tushuntirishi, u ko'rsatilgan polis, o'g'irlik haqidagi ariza bo'yicha ma'lumotnoma, o'zingiz qayerda bo'lganingizni tasdiqlovchi hujjatlar.
Shikoyat bering
Qarorni chiqargan organ orqali yoki bevosita jinoyat ishlari bo'yicha tuman sudiga. Qoidabuzarlik qayd etilgan paytda mashinaga kim egalik qilganini ko'rsating va o'zingizga nisbatan qarorni bekor qilishni so'rang.
Qarorni kuting
Shikoyat 10 kun ichida ko'riladi, qaror nusxasi uch kun ichida yuboriladi. Shikoyat rad etilsa, jarima xabar berilgan kundan boshlab 30 kun ichida to'lanishi kerak.
Qaysi hujjatlar kerak bo'ladi
- Foto materiallar ilova qilingan jarima to'g'risidagi qaror nusxasi
- Imzo va sana qo'yilgan shikoyat
- Oldi-sotdi, ijara shartnomasi yoki mashina topshirilganini tasdiqlovchi boshqa hujjat
- Avtomobilni boshqargan shaxsning yozma tushuntirishi
- Mashina qonunga xilof ravishda egalikdan chiqqan bo'lsa — o'g'irlik haqidagi ariza yoki ichki ishlar organlari ma'lumotnomasi
Muddatlar
- Shikoyat berish
- Qaror nusxasi olingandan keyin 10 kun
- Qaror nusxasini yuborish
- Chiqarilgan kundan 3 kun
- Kamera jarimasini solish muddati
- Huquqbuzarlik kunidan 1 oy
- Shikoyat rad etilgach to'lash
- Xabar berilgandan keyin 30 kun
Xavflar va muhim jihatlar
- 10 kunlik muddatni o'tkazib yuborish: uni faqat uzrli sabab bo'lsa tiklash mumkin.
- Aniq dalillarsiz va haqiqiy haydovchini ko'rsatmasdan berilgan shikoyat, katta ehtimol bilan, rad etiladi.
- Shikoyatdan keyin jarimani 50 yoki 70 foiz chegirma bilan to'lab bo'lmaydi.
- Qaror bekor qilinib, ish qayta ko'rib chiqishga yuborilsa, avvalgi qoidabuzarliklarning takroriyligi hisobga olinadi.
Misol: mashinani akasi boshqargan
Dilnoza o'z avtomobilini bir haftaga OSAGO polisiga kiritilgan akasi Bekzodga berdi. Shu vaqt ichida kamera qizil chiroqqa o'tishni qayd etdi va jarima to'g'risidagi qaror Dilnozaga keldi.
Qanday harakat qilish kerak
Dilnoza qaror nusxasini olgan kundan boshlab 10 kun ichida qarorni chiqargan organ orqali shikoyat beradi. U Bekzod ko'rsatilgan polisni, o'sha kuni rulda u bo'lgani haqidagi yozma tushuntirishini va o'zi boshqa shaharda bo'lganini tasdiqlovchi dalillarni ilova qiladi. Ko'rib chiqishda mashinaga Bekzod egalik qilgani aniqlansa, Dilnoza javobgarlikdan ozod etiladi (MJtK 17¹-moddasining beshinchi qismi).
Ko'p beriladigan savollar
Rulda boshqa odam bo'lsa, kamera jarimasini kim to'laydi?
Umumiy qoidaga ko'ra mashinaning mulkdori yoki qonuniy foydalanuvchisi javob beradi (MJtKning 17¹-moddasi). Shikoyatni ko'rib chiqishda qoidabuzarlik qayd etilgan paytda avtomobilga egalik qilgan shaxs aniqlansa, mulkdor javobgarlikdan ozod etiladi.
Kamera jarimasi ustidan necha kun ichida shikoyat qilish mumkin?
Qaror nusxasi olingan kundan boshlab 10 kun ichida (MJtKning 316-moddasi). Muddat uzrli sabab bilan o'tkazib yuborilgan bo'lsa, shikoyatni ko'rib chiquvchi organ uni tiklashi mumkin.
Kamera jarimasi bir necha oydan keyin kelishi mumkinmi?
Kamera qayd etgan qoidabuzarlik uchun jazo huquqbuzarlik sodir etilgan kundan boshlab bir oydan kechiktirmay qo'llanilishi mumkin (MJtKning 36-moddasi). Qaror bundan kechroq chiqarilgan bo'lsa, bu shikoyat uchun asos.
Kamera jarimalarida takroriylik hisobga olinadimi?
Yo'q, kamera qayd etganda takroriylik hisobga olinmaydi (MJtKning 17¹-moddasi). Istisno — qaror bekor qilinib, ish qayta ko'rilganda: unda avval sodir etilgan huquqbuzarliklar hisobga olinadi (MJtKning 321-moddasi).
Kamera jarimalari uchun jarima ballari hisoblanadimi?
Ha, mulkdorga yoki avtomobilning qonuniy foydalanuvchisiga. Mulkdor boshqa haydovchi ma'lumotlarini oldindan shaxsiy elektron kabinetga kiritishi mumkin, haydovchi tasdiqlagach ballar unga hisoblanadi (Vazirlar Mahkamasining 296-son qarori bilan tasdiqlangan nizom).
Rasmiy manbalar
- O'zbekiston Respublikasining Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeksi — 17¹-modda — kamera qayd etganda javobgarliklex.uz · 22-sentabr, 1994-yil
- O'zbekiston Respublikasining Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeksi — 309¹-modda — kamera ma'lumotlari bo'yicha qarorlex.uz · 22-sentabr, 1994-yil
- O'zbekiston Respublikasining Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeksi — 315–321-moddalar — qaror ustidan shikoyatlex.uz · 22-sentabr, 1994-yil
- Vazirlar Mahkamasining «Yo'l harakati qoidabuzarliklarini jarima ballari asosida baholash tizimini joriy etish to'g'risida»gi 296-son qarori — Jarima ballari to'g'risidagi nizom — kamera qayd etganda ballarlex.uz · 6-may, 2025-yil · № 296
Normalar material yangilangan sanadagi tahrirda keltirilgan.
Material ma'lumot berish maqsadida tayyorlangan. Aniq vaziyatingizni tahlil qilish uchun Traffic Law AI'dan foydalaning yoki yuristga murojaat qiling.