• Biznes va soliqlar •
O'zbekistonda biznes uchun huquq: nizolar, qarzlar, xodimlar
Kompaniya qarzlari bo'yicha ta'sischi javobgarligi, xo'jalik nizolari va xodimlarni rasmiylashtirish.
Bo'lim savollari
- BiznesMChJ qarzlari uchun ta'sischi javob beradimiUmumiy qoidaga ko'ra yo'q: mas'uliyati cheklangan jamiyat o'z qarzlari uchun faqat o'z mol-mulki bilan javob beradi, ishtirokchilar esa faqat o'z hissalari qiymati doirasida tavakkal qiladi («Mas'uliyati cheklangan jamiyatlar to'g'risida»gi Qonunning 4-moddasi, FKning 62-moddasi). Istisnolar bor: hissasini to'liq qo'shmagan ishtirokchi to'lanmagan qism doirasida solidar javob beradi. Agar MChJning to'lovga qobiliyatsizligi direktor yoki majburiy ko'rsatma berish huquqiga ega ishtirokchining g'ayriqonuniy harakatlari tufayli yuzaga kelsa, jamiyat mol-mulki yetmagan taqdirda sud ularga subsidiar javobgarlik yuklashi mumkin.
- BiznesXo'jalik nizosi: iqtisodiy sud orqali qanday hal qilish mumkinKompaniyalar va tadbirkorlar o'rtasidagi nizolar — to'lov qilinmagani, shartnoma bajarilmagani, zararlar — iqtisodiy sudlarda, birinchi instansiyada odatda tumanlararo iqtisodiy sudlarda ko'riladi (IPKning 26, 32-moddalari). Da'vo javobgar ro'yxatdan o'tgan joydagi sudga beriladi; agar qonun yoki shartnomada talabnoma yuborish nazarda tutilgan bo'lsa, avval talabnoma yuborish kerak, aks holda sud da'voni ko'rmasdan qoldiradi (IPKning 107, 148-moddalari). Mulkiy da'vo bo'yicha davlat boji — da'vo bahosining 2 foizi, lekin 1 BHMdan kam emas, kichik tadbirkorlik subyektlari esa yarmini to'laydi. Ish tayyorlangandan keyin bir oy ichida ko'riladi, hal qiluv qaroriga bir oy ichida shikoyat qilish mumkin.
- BiznesXodimni qanday rasmiy ishga olish kerak: ish beruvchining majburiyatlariXodimni rasmiy ishga olish uchun ish beruvchi uni ish shartlari va ichki qoidalar bilan tanishtiradi, yozma (qog'ozda yoki elektron) mehnat shartnomasi tuzadi, ishga qabul qilish haqida buyruq chiqaradi va shartnomani «Yagona milliy mehnat tizimi»da ro'yxatdan o'tkazadi (MKning 106, 109 va 122-moddalari). Agar odam allaqachon ishga qo'yilgan bo'lsa, munosabatlar uch kun ichida rasmiylashtirilishi kerak. Ish beruvchi soliq agenti sifatida ish haqidan jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig'ini ushlab qoladi — rezidentlar uchun 12 foiz. U xavfsiz mehnat sharoitlari, yo'l-yo'riq va ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisalardan sug'urtani ham ta'minlashi shart.
Bu qonun sizning vaziyatingizga qanday taalluqli ekaniga ishonchingiz komil emasmi?
Vaziyatingizni Traffic Law AI'ga yozing: u uni O'zbekiston qonunlari bo'yicha tahlil qiladi, normalarni ko'rsatadi va keyingi qadamni aytadi.
AI yuristdan so'rash
Ilovani ochish
Traffic Law AI telefoningizda
O'sha AI yurist Traffic Law Chat ilovasida: yo'lda, YTHdan keyin yoki shartnoma imzolashdan oldin javob doim yoningizda.
App Store va Google Play'da ilova Traffic Law Chat deb nomlanadi.
